Przejdź do treści
Napisz
Prawo pracy Zmiany w prawie

Staż pracy z umowy zlecenia i działalności - jak odzyskać dni urlopu (zmiana 2026)

Aktualizacja: 7 lipca 2026

Staż pracy z umowy zlecenia i działalności - jak odzyskać dni urlopu (zmiana 2026) - poradnik prawny, kancelaria radcy prawnego Buszta

Przez lata obowiązywała prosta, ale krzywdząca zasada: do stażu pracy liczyło się głównie zatrudnienie na umowę o pracę. Kto pracował na zleceniu albo prowadził własną działalność, tego czasu do stażu w większości nie doliczano - mimo że płacił składki. Od 2026 r. to się zmienia, a stawką bywa 6 dni urlopu więcej w roku.

W skrócie:

  • Do stażu pracy wliczają się teraz także okresy oskładkowanego zlecenia, działalności gospodarczej i współpracy - również te sprzed 2026 r.
  • Sektor publiczny: od 1 stycznia 2026 r., sektor prywatny: od 1 maja 2026 r.
  • Masz 24 miesiące na udokumentowanie tych okresów - po terminie pracodawca nie musi ich uwzględnić.

Co dokładnie się zmienia

Zmiana zasad ustalania stażu pracy od 2026 r.: do teraz do stażu liczyła się głównie umowa o pracę, od 2026 r. wliczają się także okresy oskładkowanego zlecenia, działalności gospodarczej i współpracy, również sprzed 2026 r.; sektor publiczny od 1 stycznia 2026, prywatny od 1 maja 2026, 24 miesiące na udokumentowanie
Od 2026 r. lata na zleceniu i własnej działalności wreszcie liczą się do stażu - także wstecz.

Do okresu, od którego zależą uprawnienia pracownicze, wlicza się teraz m.in. czas wykonywania umów zlecenia i innych umów o świadczenie usług, prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej oraz współpracy przy niej. Warunek: od tych okresów odprowadzano składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (albo nie były one wymagane).

Staż to nie tylko urlop. Wpływa też na nagrodę jubileuszową, odprawę emerytalno-rentową i dodatki stażowe - w wielu miejscach nowe lata przełożą się na realne pieniądze.

Jak odzyskać swoje lata (i urlop)

  1. Zamów zaświadczenie z ZUS o okresach podlegania ubezpieczeniom - przez PUE ZUS (eZUS) albo w placówce. To ono pokazuje, że od zlecenia czy działalności szły składki.
  2. Złóż je pracodawcy z wnioskiem o przeliczenie stażu. Na podstawie zaświadczenia dział kadr doliczy okresy do Twojego stażu.
  3. Nie przekrocz 24 miesięcy od wejścia przepisów w życie. To termin na udokumentowanie - po nim pracodawca nie ma obowiązku wliczać tych okresów.
  4. Sprawdź próg 10 lat. Jeśli doliczenie przeskoczy Cię przez granicę 10 lat stażu, urlop rośnie z 20 do 26 dni (art. 154 Kodeksu pracy).

Na co uważać

Nie każdy okres się zaliczy - liczą się okresy oskładkowane. Zlecenie, od którego nie płacono składek emerytalno-rentowych (bo np. było zbiegiem tytułów), może nie wejść do stażu. Dlatego punktem wyjścia jest zawsze zaświadczenie z ZUS, a nie własne wyliczenia.

Jeśli pracodawca odmawia przeliczenia stażu mimo prawidłowych dokumentów, warto sprawdzić podstawę tej odmowy. Jak prowadzę sprawy z zakresu prawa pracy, opisuję na stronie usługi. Przy okazji zerknij, jak liczy się terminy przy sporach z pracodawcą - pokazuje to wpis o odwołaniu od wypowiedzenia w 21 dni.


Stan prawny na 7 lipca 2026 r. Podstawa: nowelizacja Kodeksu pracy zmieniająca zasady ustalania stażu pracy (sektor publiczny od 1.01.2026, prywatny od 1.05.2026); wymiar urlopu - art. 154 Kodeksu pracy. Przed powołaniem się na przepis w konkretnej sprawie zweryfikuj aktualne brzmienie i swoją sytuację składkową. Treść ma charakter informacyjno-edukacyjny - nie stanowi porady prawnej.

Chcesz zgłębić temat?

Zobacz stronę dziedziny: Prawo pracy - a jeśli masz pytanie do treści, po prostu napisz.

Napisz

Najczęstsze pytania

Od kiedy zlecenie i działalność liczą się do stażu pracy?

Nowe zasady wprowadzono nowelizacją Kodeksu pracy. W sektorze publicznym (finansów publicznych) obowiązują od 1 stycznia 2026 r., a w sektorze prywatnym od 1 maja 2026 r. (ustawę ogłoszono w październiku 2025 r., z półrocznym vacatio dla firm).

Czy okresy sprzed 2026 r. też się liczą?

Tak. Do stażu wlicza się także wcześniejsze okresy oskładkowanego zlecenia, prowadzenia działalności gospodarczej czy współpracy - pod warunkiem, że je udokumentujesz. Kluczowe jest to, że od tych okresów odprowadzano składki emerytalno-rentowe (albo że nie były wymagane).

Jak udokumentować takie okresy?

Najprościej zaświadczeniem z ZUS o okresach podlegania ubezpieczeniom - można je zamówić przez PUE ZUS (eZUS) lub w placówce. Masz na to 24 miesiące od wejścia przepisów w życie; jeśli nie złożysz dokumentów w terminie, pracodawca nie ma obowiązku wliczyć tych okresów.

Ile urlopu mogę na tym zyskać?

Wymiar urlopu zależy od stażu: 20 dni przy stażu krótszym niż 10 lat i 26 dni przy stażu co najmniej 10 lat (art. 154 Kodeksu pracy). Jeśli doliczenie lat zlecenia lub działalności przekroczy próg 10 lat, urlop rośnie z 20 do 26 dni - czyli o 6 dni w roku. Staż wpływa też m.in. na nagrodę jubileuszową i odprawę emerytalną.